Köprünün yükü yurttaşın cebinden çıkacak

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, önceki gün Çanakkale Boğazı’na inşa edilen 1915 Çanakkale Köprüsü'nün açılışını gerçekleştirdi. İlk 1 hafta boyunca geçişin ücretsiz olduğunu söyleyen Erdoğan, köpründen gişe geçiş fiyatını ise "Otomobil geçişleri ile ilgili fiyatı 200 TL olarak belirledik. Pahalı mı?" sözleriyle açıkladı.

Konuşmasında Yap-İşret-Devret modelini de öven Erdoğan, "Eğer buradan aldığı aylık ve yıllık bedel, yüklenici firmanın aleyhineyse, farkı kim ödeyecek; onu devletin kasasından biz ödeyeceğiz" diye konuştu.

YILLIK 16,5 MİLYON ARAÇ GARANTİSİ

Buna göre; Daelim-Limak-SK-Yapı Merkezi’nden oluşan ortak girişim grubu ile 2017 yılında 10,3 milyar TL yatırım bedeli karşılığında sözleşmesi imzalanan 1915 Çanakkale Köprüsü yüklenici firma tarafından 11 yıl boyunca işlettikten sonra Karayolları Genel Müdürlüğü’ne devredilecek. Çanakkale Köprüsü’nü inşa eden ve işletecek firmaya günlük 45 bin, yıllık 16,5 milyon araç geçiş garantisi verilmesine karşın köprüyü yıllık 3,5 milyon aracın kullanması bekleniyor.  

GEÇİŞ GARANTİSİ TUTMAZSA...

Geçiş garantisinin tutmaması halinde ise fark devlet hazinesinden işletmeci firmaya ödenecek.

Garantinin tutması için yaklaşık 15 saat boyunca sürekli araç geçtiği varsayıldığında; saatte 3 bin araç, dakikada ise 50 araç yapıyor. Yani, garanti edilen günlük 45 bin araç geçişi için köprüden her saniye araç geçmesi gerekiyor.

YÜK YİNE YURTTAŞA KALACAK

BirGün'de yer alan habere göre; sözleşmede 285 lira yazmasına rağmen Erdoğan’ın gişe ücretini 200 lira olarak açıklamasını değerlendiren Prof. Dr. Uğur Emek, aradaki farkın bütçeden karşılanacağını söyledi. 

Bu uygulamanın Osmangazi Köprüsü ile başladığını açıklayan Emek, şu ifadeleri kullandı:

“85 lira her hâlükârda günde 45 bin araç için bütçeden çıkacak. Bu da 1,4 milyar liraya denk geliyor. Pahalı olduğu için vatandaş geçmeyecek diye ucuzlatmaya çalışıyorlar. Ucuzlattıkları miktarı da bütçeden ödüyorlar. Osmangazi Köprüsü’nde de bunu böyle yapıyorlar. 185 lira Osmangazi’nin gişe ücreti onun da 483 lirayı da bütçeden ödüyorlar. Buna da katkı payı diyorlar. Osmangazi ile başladılar. Karayolları’nın bütçesi patlamış durumda. Garanti ödemelerinin karayolları bütçesinin 45’iydi. Kur artınca bu oran yüzde 65’e çıktı. ‘Daha uygun olsun da daha çok araç geçsin’ amaç bu. ‘Garantiler tutmadı’ dedikçe rahatsız oluyorlar. Algı yönetiliyor burada. Sağlı sollu Marmara Denizi’nin etrafına 85 bin araç garantisi veriyorsunuz bu köprü ihtiyaç değil.”

AVRASYA TÜNELİ’NDE HEDEF TUTTURULAMAMIŞTI

Pek çok köprü ve otoyola verilen yüksek geçiş garantileri yüzünden Hazine her yıl milyonlarca dolarlık zarara uğruyor. Örneğin verilen garantilere göre Avrasya Tüneli’nden 2017-2021 arasında 5 yılda 120 milyonun üzerinde aracın geçmesi gerekiyordu.

Ancak Bakan Karaismailoğlu’nun verdiği bilgilere göre geçiş sayısı yalnızca 79 milyonda kaldı. Yani geçiş garantisi için verilen hedefin yalnızca yüzde 65’i tutturulmuş oldu. Garanti edilen ama geçmeyen araçların ücreti ise Hazine’nin kasasından şirketlere ödendi.