Son Kale İzmir
  • Dolar
    7,9671
    Dolar
  • Euro
    9,4492
    Euro
  • Altın
    486,950
    Altın
  • Bist-100
    1,19
    Bist-100
  • ADANA
    17/37°
    ADANA
  • ANKARA
    5/25°
    ANKARA
  • ANTALYA
    13/31°
    ANTALYA
  • BURSA
    16/25°
    BURSA
  • ISTANBUL
    12/21°
    ISTANBUL
  • IZMIR
    15/27°
    IZMIR
  • KONYA
    7/24°
    KONYA
Facebook Twitter
ANA SAYFA GÜNCEL POLİTİKA YEREL YÖNETİMLER EKONOMİ SPOR MAGAZİN KÜLTÜR-SANAT TÜRKİYE DÜNYA GÜVENLİK
simya metal
ekipsan
Korona yasakları o ülkeyi karıştırdı
Korona yasakları o ülkeyi karıştırdı
Geçmediğimiz köprüye 48, gitmediğimiz hastaneye 60 milyar
Geçmediğimiz köprüye 48, gitmediğimiz hastaneye 60 milyar
Fransa'da vaka sayısında korkunç artış!
Fransa'da vaka sayısında korkunç artış!
Erdoğan'dan yeni atamalar!
Erdoğan'dan yeni atamalar!
Soner Yalçın
Ahlâk davası
18 Eylül 2020 Cuma

AKP Zeytinburnu Belediyesi 2020 kültür sanat yıllığı hazırladı. Burada şair Ali Ayçil, “Dergah Dergisi Otuz Yaşında” başlıklı yazdı.

Aynı çevreden yazar Ercan Yıldırım, bu yazıya sosyal medyadan kinayeli dokundurma yaptı:

-“Ali Ayçil'in Dergah ile ilgili yazısı enteresan… Cumhur İttifakı'nın ‘milli-yerli söylemi'nin Dergah'ın temel düşünce yapısı-teklifi olduğunu dile getiriyor. İlk sayının önsözündeki vurgu ve (Nurettin) Topçu merhumun hassasiyeti 2015'te hayata geçmiş!”

Yıldırım'ın bu dokundurmasına yanıt yazar Sibel Eraslan'dan geldi:

-“Yazı yanlış ve kolaycı olmuş… Dergah siyasi anlamda Anadolucu çizgisiyle ve Demirel siyasetine verdiği destekle önemli bir kulvar. Cumhur İttifakı'nın liderleri ise Demirel siyasetine ve Demirelci sağcılığa olumlu vurgu yapan liderler değil!”

Olay çıktı…

Dergah Yayınevi'nden Ezel Erverdi, Demirel çizgisinde hiçbir zaman olmadıklarını ifade ederek “kavga” çıkaran şu satırları paylaştı:

–“Sibel Hanım'la uzun yıllar önce tanıştık. Ali Ayçil ile Dergah Yayınları'na gelirdi. Eşimle özel hayatına dair ‘dertleri'ni paylaştı. Hikâyelerini derleyip iki kitap halinde yayımladık…”

Sibel Eraslan'ın yanıtı gecikmedi:


–“Müslüman Müslüman'ın elinden, belinden, dilinden emin olur inancıyla büyüdük. İlk fikir ayrılığında insanları mahremiyetleri üzerinden vurmaya kalkmayı ne ile açıklayacağız…”

Olay büyüdü…

Yeni Şafak yazarı Yusuf Kaplan da, “Bir Müslüman hanım yazarın izzet-i nefsiyle oynanmaz! Hele de bu şekilde! Edebiyat dünyamız böyle çirkinlik görmedi. Olmaz bu! Dergâh dergisi Sibel Eraslan'dan özür dilemeli” deyince bu konuyu yazmak kaçınılmaz oldu…

İKİ DÜŞÜNCE ADAMI
Dergâh dergisi 1918 yılında kuruldu.

İsim babası şair Yahya Kemal oldu.

Mondros Mütarekesi Osmanlı ruhunu paramparça etmişti: İstanbul işgal altındaydı. Maddi olanaksızlıkların boyutu açlık sınırına dayanmıştı. Vs.

Batı'ya olan sarsılmaz inancı liberalizm, emperyalizm yok etmişti.

Manevi ruha yaslanma ihtiyacı içindeki İstanbul münevverleri iki filozoftan derinden etkiledi:

Emile Durkheim (1858-1917)…

Toplumsal buhranların sebebini, maddiyatta değil, sosyal manevi /ahlak meselesinde aradı. Sorunların kaynağı bireysel değil, toplumsaldı.

Toplumsal bütünlüğü kurmanın yolu dayanışmadan (tesanütçülükten) geçiyordu. (Ki bu,“halkçılık” anlayışıydı.)

Parçalanmanın, kargaşanın temelini ahlâkta arayan, Batı pozitivizmi ile Doğu mistisizmini aynı potada eriterek “birlik-uzlaşma-uyum” hedefleyen İstanbul münevverleri, Durkheim düşüncesine dört elle sarıldı. (Toplumcu-halkçı Atatürk de 1930'lı yıllara kadar bunlardan biriydi.)

Henri Bergson (1859 – 1941)…

Durkheim “mektebinden” çıkma Bergson “hocasının” kuramına psikolojiyi/mistisizmi kattı.

-Sürekli oluş halindeki gerçeklik, akılcılıktan/maddecilikten çok sezgiyle/metafizikle anlaşılabilir…

Pek bilinen “Gülme” kitabından özetleyeyim görüşünü: “Gülme, maddenin yol açtığı katılıkların ruh tarafından giderilmesidir.”

Manevi ruh arayan Türk muhafazakârlarına Bergson “ilaç” gibi geldi. Bu teorinin “Türkiye temsilcisi” Cenevre'de psikoloji okumuş Mustafa Şekip (Tunç) oldu! Ismayıl Hakkı (Baltacıoğlu) ve daha sonra yolunu ayıracak Mehmet Emin (Erişirgil) gibi isimler “harekete” katıldı…

BİRİKİME YAZIK
Bugün zıt gibi gösterilen; Ahmet Hamdi (Tanpınar), Halide Edip (Adıvar), Ahmet Haşim, Nurullah Ata (Ataç), Köprülüzade Fuat, Falih Rıfkı (Atay), Hasan Ali (Yücel), Mustafa Nihat (Özen), Yakup Kadri (Karaosmanoğlu), Hilmi Ziya (Ülken) gibi yazarlar Dergâh'ta yazdı…

Dergâh, milli mücadeleyi destekledi. Bergson felsefesi emperyalizme karşı mücadele veren milli ruh iradesine uygundu.

O dönem… Bergson takipçisi Mustafa Şekip (Tunç) ve Mehmet Emin (Erişirgil) ile Durkheim yanlısı Ziya Gökalp arasında (bilim-bilimcilik veya milliyetçilik-Batılılaşma gibi) nitelikli tartışmalar yaşandı. Ki, Tunç ve Erişirgil eleştirilerini yazmak için Ziya Gökalp'in Malta hapsinden çıkıp ‘Küçük Mecmua'yı çıkarmasını yani, özgür olmasını ve yanıt verecek yayın organına sahip olmasını beklediler. Dünün kalem ahlâkı buydu!

Keza: pozitivist Suphi Ethem ile muhafazakâr Mehmet Ali Ayni arasında Bergson felsefesi üzerine kaliteli tartışma yapıldı; taraflar görüşlerini kitap yazarak sürdürdü…

Toparlarsam:

Hürriyet gazetesinde, “Baş davası ahlâk olan bir Müslüman sosyalist: Nurettin Topçu” makalesi yazdım. (11.5.2008)

Topçu'nun doçentlik tezi Bergson felsefesi idi.

Dergâh çizgisinin fikri mimarlarından biriydi.  Bugün derginin başındaki öğrencisi Ezel Erverdi ne zaman Demirelci oldu, hiç anlamadım!

Hele… Mahremiyet üzerinden yapılan polemikleri üzüntüyle takip ettim. Nereden nereye savruldu ülke; düşünsel birikime yazık!

Fikir hayatımız ne zaman bu derece çölleşti?

Yazdır   Önceki sayfa   Sayfa başına git  
YORUMLAR
 Onay bekleyen yorum yok.

Küfür, hakaret içeren; dil, din, ırk ayrımı yapan; yasalara aykırı ifade ve beyanda bulunan ve tamamı büyük harflerle yazılan yorumlar yayınlanmayacaktır.
Neleri kabul ediyorum: IP adresimin kaydedileceğini, adli makamlarca istenmesi durumunda ip adresimin yetkililerle paylaşılacağını, yazılan yorumların sorumluluğunun tarafıma ait olduğunu, yazımın, yetkililerce, fikrim sorulmaksızın yayından kaldırılabileceğini bu siteye girdiğim andan itibaren kabul etmiş sayılırım.
 

Bu haber henüz yorumlanmamış...

FACEBOOK YORUM
Yorumlarınızı Facebook hesabınız üzerinden yapın hemen onaylansın...
YAZARLAR
ÇOK OKUNANLAR
PUAN DURUMU
FACEBOOK'TA SON KALE İZMİR
TWITTER'DA SON KALE İZMİR
ÇOK YORUMLANANLAR
ANKET
Eski günlerdeki gibi bu kriz günlerinde seyyar esnafımızın mahalle aralarında zorunlu sağlık tedbirlerine uyarak hizmet etmesini ister misiniz?

Evet
Hayır
Bilmiyorum

Sonuçları göster Anket arşivi
ARŞİV
Son Kale İzmir
KünyeKünye Ä°letiÅŸimİletişim FacebookFacebook TwitterTwitter RSSRSS Sitene EkleSitene Ekle Günün HaberleriGünün Haberleri