Efes'in Sönen Kandilleri sergisi açıldı

Efes Antik Kenti'nde binlerce yıl önce kullanılmış ve kullanıldıktan binlerce yıl sonra kazılardan çıkarılan 185 adet kandil ziyaretçilerin beğenisine sunuldu. Serginin açılışa Selçuk Kaymakamı Oğuz Alp Çağlar, Efes Müze Müdürü Murat Kaleağasıoğlu ve çok sayıda ziyaretçi katıldı. Arkeolog Veysel Dağ, antik dünyada gecelerin nasıl aydınlandığını anlatmak için bu sergiyi açtıklarını belirtip, "Efes Antik Kenti'nde binlerce yıl önce kullanılmış ve kullanıldıktan binlerce yıl sonra kazılardan çıkarılıp müzemizde dinlenmeye alınmış görsel destekli 185 kandili sergiliyoruz. İnsanlar yaklaşık 1 milyon yıl önce ateşi doğadan alıp kullandılar, yani evcilleştirdiler. Ancak onu kültüre almaları, yani diledikleri zaman ateş yakmayı, aydınlanma ve besin pişirme gibi ihtiyaçlarını böylece karşılamayı yaklaşık 400 bin yıl önce öğrendiler. Yağ lambasının en erken formlarına ise yaklaşık 15 bin yıl önce Üst Paleolitik dönemde rastlanır. İlkel kandiller diyebileceğimiz bu araçlar, çukurlu taşlar veya deniz kabukları hayvansal yağ ile fitilden oluşmaktaydı. Fitil de yosun veya bitki lifleri olabiliyordu. Mezopotamya ve Mısır'da başlayıp MÖ 3000'li yıllarda metal, pişmiş toprak gibi maddelerden yapımı görülen kandiller MÖ 7.yy'dan sonra Antik Yunan ve Roma Dönemlerinde daha da gelişerek endüstriyel ve sanatsal bir boyut kazanmışlardır. Metal örnekleri de yapılan, ancak pişmiş toprakta çok farklı form, tip ve kabartmalı örnekli görülen kandillerde yakıt olarak zeytin yağı, fındık yağı, bezir yağı, don yağı; fitildeyse keten, kenevir, yün, pamuk ve sığır kuyruğu kullanılmıştır" dedi.

'EFES'İN GECELERİNİ GÜNDÜZ EDEN KANDİLLERDİR'

'Efes'in Sönen Kandilleri' adlı sergide Arkaik dönemden Bizans dönemine kadar tarihlenen; bronz, mermer, kurşun ve pişmiş topraktan yapılan kandiller bulunduğunu anlatan Dağ, bu kandillerin Efes'i bir zamanlar aydınlattığını belirtti. Dağ, şöyle devam etti: "Kandillerle birlikte duvarlarda kullandığımız görseller, bu aydınlatma araçlarının Antik Yunan ve Roma kentlerinde ve bu kentlerden biri olan Efes Antik Kenti'nde kullanıldıkları alanları göstermektedir. Bu alanlar, caddeler, tiyatrolar, evler, latrinalar, atölyeler, kütüphaneler, tapınaklar, hamamlar, arenalar gibi yapılardır. 18 Mayıs Müzeler Günü'nde, sergilenmeye aldığımız 185 adet kandilin her biri, altında ve aydınlığında aşkların, doğumların, ölümlerin, keşiflerin, ihanetlerin, tutkuların, sevinçlerin, yalanların yaşandığı kandillerin her biri, tüm dünyada bilinen, imparatorluklara ve dinlere başkentlik yapmış Efes'i aydınlatan, onun tüm dünyadaki şöhretini geceler ve karanlıklar boyunca sağlayan, Efes'in gecelerini gündüz eden kandillerdir; karanlıkların kızıl burunlu sakinlerinin hepsinin alevi bugün yitip gitmiş olsa bile."

Sergi 31 Aralık 2026 tarihine kadar ziyaretçilerini ağırlamaya devam edecek.